100 m2 Eve Kaç m3 Kereste Gider? (Çatı ve Karkas Dahil Detaylı Hesaplama)

Ahşap bir ev hayali kuruyor veya mevcut betonarme yapınızın üzerine sağlam bir çatı inşa etmeyi planlıyorsanız, karşılaşacağınız ilk ve en kritik soru şüphesiz şudur: "100 m2 eve kaç m3 kereste gider?" Bu soru, sadece bir maliyet kalemi değil, aynı zamanda yapının statik sağlamlığı ve uzun ömürlülüğü için de belirleyici bir faktördür. İnternetteki genel geçer bilgilerin aksine, kereste hesabı "ortalama bir rakam" vermekten çok daha fazlasını, detaylı bir mühendislik yaklaşımını gerektirir.

Bu rehberde, 100 metrekarelik bir yapı için gereken kereste miktarını; çatı iskeleti, duvar karkası, döşeme ve kaplama gibi tüm bileşenlere ayırarak inceleyeceğiz. Rakiplerin aksine, size sadece ham bir rakam vermekle kalmayacak, aynı zamanda 5x10 ve 10x10 gibi kereste ebatlarının nerede, ne kadar kullanılacağını da göstereceğiz.

İster tam ahşap bir dağ evi projesi olsun, isterse betonarme üzerine oturtulacak bir beşik çatı; kalem ve kağıdınızı hazırlayın. Gerçekçi, fire payı dahil edilmiş ve sektörel tecrübeyle harmanlanmış kereste hesabına başlıyoruz.

100 m2 Ahşap Ev İçin Ortalama Kereste Miktarı Nedir?

Hızlı bir cevap arayanlar için genel çerçeveyi çizelim, ancak unutmayın ki "şeytan ayrıntıda gizlidir". 100 m2 taban oturumuna sahip, tek katlı standart bir ahşap ev için gereken kereste miktarı, yapım tekniğine (karkas sistem veya kütük ev) ve duvar kalınlığına göre ciddi değişiklikler gösterir.

Sektör ortalamalarına ve statik gerekliliklere göre:

• Ahşap Karkas (Frame) Sistem: 100 m2'lik bir ev için dış kaplamalar hariç, sadece iskelet, çatı ve döşeme karkası için ortalama 13 ila 18 m3 kereste gerekir.

• Masif Kütük (Log) Ev: Duvarların tamamının masif ahşaptan (örneğin 10-12 cm kalınlığında) oluştuğu bir senaryoda bu miktar 25 ila 35 m3 seviyelerine çıkabilir.

• Sadece Çatı: Betonarme bir binanın üzerine yapılacak 100 m2 taban alanlı bir çatı için ise ortalama 4.5 ila 6 m3 inşaat kerestesi kullanılır.

Bu rakamlar size bir bütçe fikri verebilir, ancak malzemeyi satın alma aşamasına geldiğinizde çok daha hassas bir hesaplamaya ihtiyacınız olacak. Gelin, bu hesabı bileşenlerine ayıralım.

100 m2 eve kaç m3 kereste gider?

Sadece Çatı İçin: 100 m2 Çatıya Ne Kadar Kereste Gider?

Türkiye'de en sık karşılaşılan senaryo, betonarme bir evin üzerine ahşap çatı iskeleti kurulmasıdır. Eğer sorunuz sadece çatı ile ilgiliyse, hesaplama yöntemimiz evin tamamından farklılaşır.

Çatı İskeleti Malzemeleri ve Hesaplama Yöntemi

100 m2'lik bir taban alanına sahip binanın çatısı, saçaklar (çatı çıkıntıları) ve eğim faktörü eklendiğinde yaklaşık 120-130 m2'lik bir çatı yüzey alanı oluşturur. Kereste hesabı bu gerçek yüzey alanı üzerinden yapılmalıdır.

Bir çatı iskeletinde kullanılan temel kereste elemanları ve tahmini miktarlar şöyledir:

1. Mahyalar ve Aşıklar (10x10 veya 10x12): Çatının ana taşıyıcılarıdır. 100 m2 bir alanda ortalama 3-4 ana aks olduğunu varsayarsak, yaklaşık 1.5 - 2 m3 kalın kereste buraya gider.

2. Mertekler (5x10): Aşıkların üzerine diklemesine atılan ve kiremit/kaplama yükünü taşıyan elemanlardır. Genellikle 50-60 cm aralıklarla döşenir. Bu sıklıkta bir döşeme için yaklaşık 2.5 - 3 m3 5x10 kereste gereklidir.

3. Dikmeler ve Payandalar: Çatının yüksekliğine ve modeline (beşik veya kırma) göre değişmekle birlikte, yükü döşemeye aktaran bu dikey elemanlar için 0.5 - 1 m3 arası kereste ayrılmalıdır.

Özetle: 100 m2 taban alanlı, standart %33 eğimli bir beşik çatı için toplamda 4.5 - 6 m3 arası inşaatlık kereste (çam veya ladin) sipariş etmeniz güvenli bir aralıktır.

Ahşap Ev Karkas Hesabı: Duvarlar ve Döşeme

Eğer projeniz sıfırdan bir ahşap ev ise, işin içine duvarlar ve zemin döşemesi girer. Burada ahşap ev karkas maliyeti hesaplarken "running meter" (tül metre) hesabı yapmak en doğrusudur.

Duvar Karkası İçin Kereste İhtiyacı

Amerikan tipi veya platform framing dediğimiz sistemde, duvarlar genellikle 5x10 (veya 5x15) dikey dikmelerden (studs) oluşur.

• Dış Duvar Çevresi: 10x10 metre boyutlarında bir ev düşünelim. Çevresi 40 metredir.

• İç Duvarlar: Ortalama bir 3+1 planında yaklaşık 30-40 metre de iç duvar uzunluğu olur.

• Dikme Aralığı: Standart olarak 60 cm'de bir dikme atılır.

Toplamda yaklaşık 80 metre duvar uzunluğu için, alt ve üst başlıklar dahil edildiğinde, sadece duvar iskeleti için yaklaşık 4 - 5 m3 kereste gider. Bu hesaba OSB kaplama veya lambri dahil değildir, sadece iskeletten bahsediyoruz.

Zemin ve Tavan Kirişleri (Döşeme)

Evin zemini için kullanılacak kirişler (joists), yük taşıyacağı için genellikle 5x15 veya 10x15 ebatlarında seçilir. 100 m2 bir taban için, 50 cm aralıklarla atılan kirişler yaklaşık 3 - 4 m3 kereste tüketir. Eğer ev iki katlıysa veya asma tavan varsa, bu miktar ikiye katlanır.

Kereste Seçiminde Dikkat Edilmesi Gerekenler: 5x10 ve 10x10 Hesapları

Kereste satıcıları genellikle "metreküp" fiyatı verir, ancak ustalar "adet" hesabı ile çalışır. Bu dönüşümü bilmek, bütçenizi kontrol etmenizi sağlar.

Sık Kullanılan Kereste Ebatları ve M3 Karşılıkları:

• 5x10 Kereste (İnşaatlık/Karkas):

  • 1 adet 3 metre boyunda 5x10 = 0.015 m3

  • 1 m3 içinde yaklaşık 66 adet (3 metrelik) bulunur.

• 10x10 Kereste (Taşıyıcı Direk/Aşık):

  • 1 adet 3 metre boyunda 10x10 = 0.030 m3

  • 1 m3 içinde yaklaşık 33 adet (3 metrelik) bulunur.

• 2x5 veya 2x10 (Çıta/Lata):

  • Çatı kiremit altı çıtası olarak kullanılır. Hacimce az yer kaplar ancak metraj olarak çok gider.

Bu birim değerleri kullanarak, projenizdeki adetleri metreküpe çevirebilir ve satıcıdan doğru fiyatı alabilirsiniz. Örneğin, ustanız "100 tane 5x10 lazım" dediyse; 100 x 0.015 = 1.5 m3 sipariş vermeniz gerekir.

Kereste Maliyetini Etkileyen Kritik Faktörler

"100 m2 eve kaç m3 kereste gider?" sorusunun cevabı sadece hacimle bitmez. Hangi kalitede kereste alacağınız, toplam maliyeti %50'ye kadar değiştirebilir.

1. Ağaç Türü: Çam mı, Ladin mi?

• Sarıçam (Pine): Türkiye'de en yaygın ve dayanıklı yapı kerestesidir. Reçineli yapısı sayesinde dış hava koşullarına ve böceklere karşı daha dirençlidir. Fiyatı ladine göre bir tık daha yüksek olabilir ancak taşıyıcı sistemler için birinci tercihtir.

• Ladin (Spruce): Daha hafif ve beyaz renklidir. Genellikle iç mekan karkaslarında veya çatıda yük binmeyen yerlerde tercih edilir. Sarıçama göre daha yumuşaktır.

2. Kurutma İşlemi (Fırınlı vs. Yeşil)

İnşaat kerestesi genellikle "yeşil" (yeni kesilmiş, nemli) olarak satılır. Ancak ahşap ev yapıyorsanız, mutlaka fırınlanmış kereste kullanmalısınız. Yeşil kereste zamanla kuruyarak çeker, döner ve duvarlarınızda çatlaklara yol açar. Fırınlanmış kereste %20-30 daha pahalıdır ancak evin ömrü için zorunludur.

3. Silinmiş Kereste vs. İnşaatlık Kereste

Görünecek yerlerde (örneğin açık tavan kirişleri) "silinmiş" (planyalanmış) kereste kullanılır. Silinmiş kerestenin ölçüleri (örneğin 4.5x9.5) ham keresteye göre (5x10) biraz daha düşüktür. Hesabınızı yaparken bu net ölçüleri dikkate almalısınız.

Örnek Tablo: 100 m2 Ahşap Ev Kereste Listesi

Aşağıdaki tablo, 100 m2 tek katlı, karkas sistem (frame) bir ahşap evin kaba iskeleti için gereken tahmini kereste listesidir. (Kaplamalar hariç).

Not: Bu tablo genel bir referanstır. Mimari projenizdeki kapı/pencere boşlukları ve çatı eğimi bu değerleri değiştirecektir.

Doğru Hesap, Sağlam Ev Demektir

100 m2 eve kaç m3 kereste gider sorusunun cevabı, projenizin kapsamına göre 13 m3 ile 25 m3 arasında değişebilir. Sadece çatı yapacaksanız 5-6 m3 kereste işinizi görecektir. Ancak unutulmaması gereken en önemli nokta; kereste hesabının sadece hacimsel değil, statik bir hesap olduğudur. Eksik malzeme kullanmak çatının çökmesine, fazla malzeme ise bütçenizin sarsılmasına neden olur.

Evinizi inşa ederken kereste maliyetini düşürmek için kaliteden ödün vermek yerine, doğru planlama ile fire oranını düşürmeye odaklanın. 3 metrelik yerde 4 metrelik kereste kullanıp 1 metresini çöpe atmak, en büyük maliyet kaleminizi oluşturur.

Bir Sonraki Adım:

Ahşap ev projeniz veya çatı tadilatınız için profesyonel bir metraj hesabı mı yaptırmak istiyorsunuz? Ya da en güncel inşaat kerestesi fiyatlarını mı öğrenmek istiyorsunuz? Sitemizdeki [Güncel Kereste Fiyatları] sayfasını ziyaret edebilir veya projenizin detaylarını bizimle paylaşarak ücretsiz ön danışmanlık alabilirsiniz. Sağlam temeller ve güvenli çatılar için yanınızdayız.

Sıkça Sorulan Sorular

1. 1 m3 kereste kaç metrekare alan kaplar?

Bu sorunun cevabı kerestenin kalınlığına bağlıdır. 5x10 (5 cm kalınlık) kereste yan yana dizildiğinde 1 m3'ü yaklaşık 20 m2 alan kaplar. Ancak karkas sistemde aralıklı dizildiği için bu hesap yüzey kaplaması için değil, hacim hesabı için kullanılır.

2. Ahşap ev için hangi ağaç türü daha iyidir?

Taşıyıcı karkas için Sarıçam (yerli veya ithal Rus çamı) en iyi fiyat/performans oranını sunar. Daha lüks ve dayanıklı bir seçenek isterseniz Sedir ağacı tercih edilebilir ancak maliyeti çok daha yüksektir.

3. Fire payı ne kadar olmalı?

Kereste siparişlerinizde mutlaka %10 ile %15 arasında fire payı eklemelisiniz. Kesim hataları, budaklı/kötü çıkan parçalar ve uç kesimleri için bu pay şarttır.